CZYM ZAPEŁNIĆ PUSTKĘ? – KONSEKWENCJE SOMATYCZNE UROJEŃ NIHILISTYCZNYCH W PRZEBIEGU ZESPOŁU COTARDA – OPIS PRZYPADKU

 

Justyna Szymańska-Piekarczyk*1, Justyna Morylowska-Topolska2, Hanna Karakuła-Juchnowicz1,2

  1. I Klinika Psychiatrii, Psychoterapii i Wczesnej Interwencji, Uniwersytet Medyczny w Lublinie, Lublin
  2. Zakład Neuropsychiatrii Klinicznej, Uniwersytet Medyczny w Lublinie, Lublin

 

Wstęp

Zespół Cotarda (Cotard’s syndrome, CS) jest bardzo rzadką jednostką charakteryzującą się urojeniami nihilistycznymi, objawami depresyjnymi, lękiem czy przekonaniem o nieśmiertelności. Pierwszy opisany przypadek autorstwa Julesa Cotarda pochodzi z 1880 roku, dotyczył on o kobiety, która negowała posiadanie narządów wewnętrznych i przejawiała przekonanie o własnej nieśmiertelności. Zespół Cotarda może współwystępować z takimi jednostkami chorobowymi jak choroby afektywne, schizofrenia czy dysfunkcje organiczne mózgu.

Cel

Celem pracy jest przedstawienie trudności diagnostycznych związanych z objawami zespołu Cotarda u pacjenta hospitalizowanego w I Klinice Psychiatrii, Psychoterapii i Wczesnej Interwencji Uniwersytetu Medycznego w Lublinie.

Materiał i metoda

Dokonano przeglądu literatury związanej z tematyką zespołu Cotarda. Przeanalizowano przypadek kliniczny i dokumentację medyczną pacjenta, u którego doszło do  NZK, wynikającego, jak się potem okazało z hiponatremii spowodowanej urojeniami nihilistycznymi.

Opis przypadku

Pacjent 41-letni, żonaty, mieszkający z rodziną, wykształcenie wyższe, obecnie nie pracujący. Leczony psychiatrycznie od około 2 lat. Był czterokrotnie hospitalizowany w oddziałach psychiatrycznych z rozpoznaniami m.in. epizodu depresji ciężkiej z objawami psychotycznymi czy organicznych zaburzeń nastroju. Pogorszenie stanu zdrowia przebiegało pod postacią abulii, anergii, anhedonii, obniżenia nastroju, spłycenia afektu, okresowo dziwacznych zachowań, lęku, zaburzeń rytmów dobowych, zaburzeń koncentracji uwagi i pamięci. Intensywność objawów narastała w czasie. Pacjent zaczął wypowiadać treści urojeniowe o charakterze urojeń winy i nihilistycznym. U pacjenta doszło do hiponatremii w mechanizmie przewodnienia – spożywał nadmierne ilości wody z powodu przesłanek psychotycznych. Prawdopodobnie miało miejsce NZK w warunkach przedszpitalnych, a także napady drgawkowe. Pacjent był hospitalizowany w oddziale kardiologicznym, jak również neurologicznym. W wyniku nasilenia się w/w objawów oraz występowania myśli samobójczych pacjent był hospitalizowany w I Klinice Psychiatrii. Podczas rozmów pacjent przejawiał przekonanie, że nie ma narządów wewnętrznych w jamie brzusznej. Co ciekawe, tym też tłumaczył nadmierne przyjmowanie płynów, pił wodę aby zapełnić istniejącą w nim „pustkę”. Pacjentowi zmodyfikowano psychofarmakoterapię, po zastosowaniu leków przeciwpsychotycznych i przeciwdepresyjnych uzyskano poprawę stanu psychicznego.

Wnioski

  1. Zespół Cotarda to rzadko spotykany zespół objawów, który może pojawić się w zaburzeniach afektywnych, w schizofrenii czy chorobach neurologicznych.
  2. Nadal nie są znane jednoznaczne neurobiologiczne przyczyny występowania zespołu Cotarda.
  3. Objawy somatyczne będące konsekwencją urojeń nihilistycznych mogą doprowadzić do poważnych powikłań ogólnoustrojowych.

MIEJSCE KONFERENCJI

Lubelskie Centrum Konferencyjne
ul. Artura Grottgera 2,
20-029 Lublin

 

ORGANIZATOR

Pharma2pharma Sp. z o.o.
ul. Klaudyny 38/117
01-684 Warszawa
tel.: 22 254 86 95
www.pharma2pharma.pl
konferencje@pharma2pharma.pl